The Devil All The Time (Donald Ray Pollock)| Jon Iraola

http://www.ivoox.com/diablo-a-todas-horas_md_2505543_1.mp3″ Ir a descargar

Mendebaldeko eta ekialdeko kostak, lurraldearen ezkerretara eta eskuinetara dauden bi parentesi bezala. Halaxe irudikatzen dute AEBak bertako jende askok. Estatubatuar arrunta, autentikoa, ez dela ez New York-en ez Los Angeles-en bizi diote, etxez etxe sakabanatutako erdialde zabal horretan baizik.
Barrualdeko Estatu Batuetara eramaten gaitu, preseski, El diablo a todas horas-ek, Ohio-ra eta West Virginia-ra hain zuzen ere. Hasiera batean, non zeuden ere ez nekien. West Virginia agian bai, John Denver-en Country Roads kantagatik. El diablo a todas horas eleberriaren antipodetan dagoen kanta, bidenabar. Paisaia idiliko eta doinu melenga gutxi, orrialde hauetan.
Izan ere, aspaldi zen horrelako istorio odoltsu eta gogorrik irakurri ez nuela: bizioa, gainbehera, etsipena, amorrua, biolentzia, heriotza… Ufffffffffa. Mizkinak bazarete, edo bihotzeko arazotxoren bat baduzue, badakizue: urrutira, aire! Ez pentsa, hala ere, Tarantinoren odol-festa baten aurrean gaudenik: heriotza asko daude, bai, baina ez dira arinak edo funsgabekoak. Idazle honek badu azken arnasak deskribatzeko talentu berezi bat…
Eleberria Bildungsroman bat da hein handi batean, Arvin Russell protagonistak ume izatetik gizon izaterako ematen duen saltoa baitu ardatz, Bigarren Gerra Mundialaren ondorenean hasi eta hirurogeigarren hamarkadaren amaierara arte. Arvin-ek ez du bizitza samurra izan: oraindik ume dela, bere ama minbiziak jota erremediorik gabe hiltzera doa, baina bere aitak, Willard Russell-ek, otoitzaren bidez ama salba dezaketenaren uste osoa du. Basoaren erdian aldare bat eraikitzen du horretarako, animaliak sakrifikatzen ditu hauen odola aldarean isurtzeko, eta Arvin-ekin batera bertan igarotzen ditu egunak eta gauak, errezoaren eldarnioan, gogortutako odolaren eta hildako animalien artean, ama etxeko ohean hilzorian dagoen bitartean.
Horrela hasten den istorioak jarraipen alairik izan al dezake? Pertsonaia guztiek dute kaltegarria izan daitekeen erotasun puntu bat, edo fanatismo ukitu bat, edo krudelak dira, edo ezjakinak, edota aurreko guztia batera. Esaterako: Lee Bodecker, sheriff ustel eta alkoholikoa; Carl eta Sandy, Estatu Batuetako errepideak irrika hiltzailez zeharkatzen dituzten senar-emazte serial killer-ak; Preston Teagardin, apaiz anker eta bortxatzailea; edota Roy eta Theodore, lehena Jainkoa debozio itsuz -eta arriskutsuz- miresten duen sermolaria, eta bigarrena aurrekoaren bidaia-lagun paralitiko gitarrista (ez dakit zergatik, baina Midnight Cowboy pelikulako bikotea ekarri didate gogora; hori bai, bertsio jainkozale burubero arriskutsuan).
Sinesgarritasuna falta zaiela? Ez dut uste, ez dut hori nabaritu liburua irakurri bitartean. Alderantziz, nabari da idazlea hiru dimentsioko pertsonaiak sortzen saiatu dela; bigarren mailan dauden pertsonaiak ere ederki landu ditu. Pixka bat artifiziala iruditu zaidana muntaia izan da, hau da, sorpresak sorpresa, heriotzak heriotza, dena ondoegi-edo etortzen dela bat, igande arratsaldeko pelikula batean bezala puzzleko pieza guztiek ederki egiten dutela bat.Gainontzean? Nahiz eta idazlearen ahotsa gogorra eta gupidagabea izan, arin irakurtzen da, eta ez da dena izugarrikeria: badaude momentu ederrak, laguntasunezkoak, duintasunezkoak.
Baina herri txikia, infernu handia sentsazioak ez zaitu inoiz abandonatuko. Nobelak asko baitu ezintasunetik, herri txiki nazkagarri puta batean trabatuta eta usteltzen sentitzetik: basakeria, whisky botilak, larrutan egin ostean bide ertzean abandonatutako putak, pobrezia, kulpa ezin eramana, utzikeria, pistolak eta lokatzetan hondoraino bizi diren pertsonak.
Ongi etorri, entzule, American way of life-aren alderik ezezagun, ilun eta bortitzenera.

Advertisements

2 thoughts on “The Devil All The Time (Donald Ray Pollock)| Jon Iraola

  1. Nere postekin loturak: 16. Pre(nt)sa(z)ko literatura | Obabako Testiguak

  2. Nere postekin loturak: Obabako Testiguak #16 | Pre(nt)sa(z)ko literatura

Utzi erantzun bat

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Aldatu )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Aldatu )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Aldatu )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Aldatu )

Connecting to %s